Open main menu

Salute, Jonathan!/Capitul 73

Settanttriesim capitul (73.esim capitul)Edit

 
Un arané in un rete, esperante capter un mosca.
 
Un querco e un tre grand e fort árbor.
 
Quande ferre oldija, on comensa vider ferruine.

Jurnale de Jonathan Harker.

1 octobre, 5 a.m. (= ante midí) Yo eat con li altres por serchar li dom con un líber mente, nam yo nequande ha videt Mina tam fort e bon-standant. Yo es felici que ella consentit restar in hem por lassar li mannes far li tache. Yo hat tant timet quande ella prendet parte, e ella ha mult auxiliat nos, ma nu su parte ha finit. Li scene (scene = li loc de un eveniment) con Renfield hat vexat nos, yo pensa, nam noi ne parlat durant li retorna al scritoria. Poy Sr. Morris dit a Dr. Seward:

"Di me, Jack, si ti mann ne fictet li tot cose, il semblat me tot san. Yo ne es cert, ma il semblat posseder un tre seriosi rason, e ne dar le un oportunitá (oportunitá = li possibilitá de far un cose) dolet me un poc." Lord Godalming e yo esset silent, ma Dr. Van Helsing adjuntet:

"Amico John, tu conosse li lunaticos plu bon quam yo, e to es un bon cose, nam in tui plazza yo crede que yo vell har dat le li libertá. Ma it es bon ne riscar (riscar = acter dangerosimen) tal coses.

Dr. Seward respondet les quam si il parlat in un reve: "Yo concorda. Con un altri lunatico yo vell har dat li libertá, ma ti-ta mann es tam conexet (conexet = esser parent) con li Comto. Yo ne posse obliviar que il pregat con li sam fortie por un cat, poy provat mortar me con su dentes. In ultra, il nominat li Comto su "dómino e mastro". Ti monstru have li lupes e rattes por auxiliar le, e usar un lunatico es anc possibil.

Malgré to il vermen semblat sinceri (sinceri = honest e con bon cordie). Yo es nullmen cert. Ti coses fa un mann íncert pri omno."

Li professor fat un passu in avan e dit amabilmen: "Amico John, have null timore. Noi fa lu max bon in nor ocules, e posse solmen esperar li compatientie del bon Deo."

Lord Godalming esset for durant poc minutes, e nu retornat. Il tenet un micrissim aurin sifflette, e dit: "In ti-ta old loc va trovar se rattes, e si ili es mult yo have alquo a usar contra les."

Noi passat li mur e vadet in li ombres por evitar (evitar = ne incontrar) li luce lunari, pos quel noi atinget li dom. Avan li porta li professor extraet numerosi implementes. Il parlat:

"Mi amicos, noi intra un terribil dangere, e besona mult armes. Nor ínamico ne es solmen spiritual; il have li fortie de duant mannes, e noi ne posse vulnerar le in li sam maniere que il posse vulnerar nos. Talmen vu deve tener tis-ci," il dit dante chascun de nos un litt aurin crucifixe, "e plazza tis-ci circum vor col," il dit dante chascun de nos un guirlande de alie-flores, "e por ínamicos plu mundan (mund·e → mund·an), un pistol e un cultelle, ti lampes, e li sacri biscuit."

Pos har preparat nos, il dit: "Nu, amico John, u es li passa-partú? (passa-partú = un clave por omni portas) Con to noi va posser aperter li porta por intrar sin segar un barre del fenestre."

Dr. Steward provat quelc passa-partús, e con un poc efortie posset aperter li porta. It apertet se lentmen con un grand brue pro li mult ferruine (ferr·e → ferr·uine). Noi havet li impression de intrar un tombe.

Li professor intrat in prim, e dit: "In manus tuas, Domine!" (latin: In tui manus, Dómino!) Noi cludet li porta por que nequi mey saver que alquo evenit in li dom de Carfax. Con li lampes accendet, noi comensat li sercha.

Li luce del lampes cruceat se e creat mult strangi formes. Yo havet li impression que alqui esset inter nos. Fórsan it esset li memorie pri mi terribil experientie in Transylvania, ma yo videt que li altres havet li sam expression quam li mi. Chascun son fat nos tornar se e regardar li ombres.

Li polve esset partú. Sur li suol li polve havet un spessore (spess·ore) de quelc centimetres, e anc li retes de aranés esset omniloc, tam mult que ili portat li aspecte de ruptet vestimentes. Sur un table noi videt mani (mani = multissim) old claves, chascun usat in recent témpor.

Li professor dit me: "Tu conosse ti-ci loc, Jonathan. Tu ha videt li land-cartes pri it. Ad u ear por atinger li capella?" Yo havet un idé pri li direction, e pos quelc fals tornas yo trovat li just porta, un bass porta de querco con ferrin bandes. "Vi li loc", dit li professor leente li carte.

Inter li mani claves noi trovat lu just, e apertet li porta. Noi esset preparat por quelc íncomoditás (comod = comfortabil), ma ne li mal odore quel venit ex li porta. Yo hat ja conosset li mal odore del Comto, ma solmen quande il ne hat manjat, o just manjat, e in apert locs. Ma ci li aere esset cludet, e li odore esset índescribil. It esset quam si omni respiration de ti-ta monstru hat esset cludet ta.

Ma pro que noi ne posset retroear, noi intrat li loc quam si it hat esset un jardin de roses. Li importantie de nor tache fat nos continuar.


Li professor dit: "Li prim cose a far es numerotar (numerotar = dir un, du, tri, quar...) li buxes, poy serchar li loc por saver ad u ha eat li altris."

Numerotar li buxes esset tre facil: solmen duant-nin ex li quinant restat! Un vez yo saltat - vidente Lord Godalming subitmen tornar se e regardar li coridor anc yo regardat, e pensat vider li mal visage del Comto: su nase, rubi ocules, rubi labies, li terribil blancitá. Ma solmen un moment.

Lord Godalming dit: "Yo credet vider un visage, ma it esset solmen li ombres", e recomensat li sercha. Yo usat mi lampe por vider li coridor ma videt nullcos, null loc por celar se, mem por le. Fórsan it esset li timore quel fat me vider ínexistent coses. Pos quelc minutes yo videt Morris retropassuar de un angul: ta noi videt quelc stellatri (stell·atri = simil al stelles) luces. Noi circumvidet e notat que li loc havet plu e plu rattes. Ex u hat venit tam mult rattes?

Por un moment noi esset astonat, ma ne Lord Godalming, qui esset preparat. Il curret vers li grand quercin porta con ferrin barres, apertet it, extraet li sifflette, e sufflat. Detra li dom de Dr. Steward noi audit canes aboyant (aboyar = criar quam un can), e pos un minute tri bassetes (bassete = un can de chassa) circumeat li angul del dom. Noi hat aproximat nos vers li porta, e per li polve noi notat que li buxes hat esset movet sequente ti-ci direction. Ma mem durant li minute passat li númere de rattes hat mult agrandat se. Noi videt les omniloc, tam mult sur omni objectes (objecte = un cose quel on posse tuchar e usar) in li capella que ili semblat esser un moscallia. Li canes subitmen haltat avan li porta, flarat li aere, e comensat ulular tristmen. Li rattes nu esset millenes (mill·en·e), e noi exeat li chambre.

Lord Godalming levat un del canes, e plazzat le sur li suol. In ti instante li can semblat incorageat, e curret vers su natural ínamicos, li rattes. Li rattes comensat fugir (fugir = currer a un salv loc), e li altri canes queles Lord Godalming levat e plazzat in li chambre actet sammen.

Quam si li male hat fugit li loc, li canes aboyat felicimen, ataccante lor ínamicos, jettante les in li aere e ludente con joya avan li terrorisat rattes. Anc noi sentit nos injoyat, benque noi laborat tam cautmen quam antey. Noi cludet li porta e comensat serchar li dom, ma in li dom noi trovat solmen grandissim chambres covrit per polve, e li canes restat felici e solmen ludet e capreolat (capreolar = saltar ludent) sin qualcunc sucie.

Li matine esset sur li punctu de venir quande noi exeat li dom. Dr. Van Helsing hat prendet li clave del coridor e serrat li porta, poy plazzat li clave in su tasca.

"Til nu," il dit, "nor nocte ha esset un grandissim successe. Noi es índamageat e noi save quant buxes manca. E mem plu bon es que nor dulci Madam Mina es secur, e ne devet pensar pri li visiones o sones de horrore. Un altri cose quel noi posset constatar es que li besties queles li Comto comanda es malgré omnicos normal besties - li rattes, queles intentet far quam li lupos quel Jonathan videt del castelle, esset in veritá simplic rattes qui forcurret del canes de amico Arthur. Li monstru self sembla har eat altriloc - bon! Noi va vider le plu tard ma por li unesim nocte noi es victoriosi (vict·or·i·e → victoriosi). Strax va venir li matine, e noi mey retornar al dom e planar li dies a sequer."

Li dom esset silent quande noi retornat, except un povri creatura qui criat in un distant parte del asil, e un bass gemida quel venit del chambre de Renfield. It esset certmen su pensas queles fat le gemir, in li tipic maniere del lunaticos.

Yo intrat nor chambre silentmen, e trovat Mina dormiente e respirante presc sin son. Ella sembla plu pallid (pallid = un poc blanc) quam normal. Yo espera que ti-ci nocte ne ha vexat la. Yo es tam grat que ella ne deve partiprender nor labor, ni audir pri it. Tal coses es tro desfacil a suportar por un fémina. In prim yo ne pensat talmen, ma nu yo save. Desde nu nor tot labor va esser celat a la, til quande noi ha liberat li terre de ti infernal monstru. Por me it va esser desfacil tacer avan la, ma yo va esser resolut. Yo va dormir sur li sofa por ne disturbar la.

1 octobre, plu tard. -- Yo suposi que it es normal que noi omnes avigilat tard. Yo videt que mem Mina esset fatigat, nam benque yo avigilat quande li sole esset tre alt, yo devet vocar la du o tri vezes por avigilar la. Adver, ella hat dormit tam profundmen que durant quelc secondes ella ne reconosset me, spectante me con un tip terrore, quam un person qui ha videt un cochemare. Ella plendit (plendir = dir que on ne senti se comod) esser fatigat. Noi nu save que duant-un buxes ha esset removet, e si durant li translocation un o du buxes ha eat a un altri loc, noi va saver. Hodie yo va contacter (contacter = inviar un lettre, etc.) Thomas Snelling pri li afere.

GrammaticaEdit

·atriEdit

·atri = simil a (ma ne sam).

  • stelle → stellatri
  • verd → verdatri

maniEdit

Mani es plu quam mult. Nu noi save li tot paroles queles parla pri quantitá:

  • null → singul → poc → quelc → pluri → mult → mani → tot

VocabulariumEdit

  • aboyar
  • angul
  • capreolar
  • comod, íncomod
  • conexer
  • contacter
  • evitar
  • ferruine
  • mani
  • millene
  • mundan
  • numerotar
  • objecte
  • oportunitá
  • pallid
  • passa-partú
  • querco
  • rete
  • riscar
  • scene
  • sifflette
  • sinceri
  • spessore
  • victoriosi

Altri parolesEdit

  • conexer: conexion
  • evitar: evitabil, ínevitabil
  • riscar: riscosi
  • scene: scenic